كرد : صاحب مكة و عبيدها ! و اليمن و زبيدها ، و مصر و صعيدها ، و الشام و صناديدها ، والجزيرة و وليدها ، سلطان القبلتين و ربّ العلامتين و خادم الحرمين الشريفين الشريفين الملك الكامل خليل أميرالمؤمنين . « 1 » من نتوانستم مقصود او را از مكه و عبيد آن بفهمم و اين كه آيا مقصودش بردگان مكه منهاى بزرگان اين شهر است يا آن كه او به دنبال سجع و قافيه بوده و معناى خاصى مورد نظرش نبوده است ؟ راجح بن قتاده كار به همين ترتيب تا سال 627 ادامه يافت تا آنكه يمنىها دوباره هجوم خود را با لشكرى عظيم بر مكه آغاز كردند . فرمانده اين لشكر ، راجح بن قتاده بود . اينان در حالى كه مكه را در محاصره داشتند ، در ابطح فرود آمدند . راجح كسانى را به مكه فرستاد و از نيكى ابن الرسول در ايام حكومتش در حق آنان ياد كرد . رؤساى مكه به او متمايل شدند . طغتكين كه از اين امر آگاه شد ، به سمت وادى نخله گريخت « 2 » و راجح مكه را اشغال كرد . بدين ترتيب دوباره خطبه به نام منصور پسر ملك مسعود از ايوبيان يمن آغاز شد . جنگ و گريز مكه براى 28 سال متوالى در ميان جنگ و گريز ايوبيان مصر و يمن كه نخستين آنها توسط سلطان يمن در سال 619 آغاز شده بود ، قرار داشت . آخرين هجوم از سوى يكى از فرزندان قتاده براى تصرف آن شهر در سال 647 بود كه شرحش خواهد آمد . امارت مكه طى اين مدت ، هشت بار دست به دست شد و ضمن آن مكه متحمّل مصايب و بدبختىهاى غير قابل شمارش گرديد . همين طور گرانى و كمبود ارزاق را در

--> ( 1 ) . منائح الكرم ، ج 2 ، ص 296 ؛ وفيات الأعيان ، ج 5 ، ص 83 . ( 2 ) . نخلة الشماليه ، از وادى فاطمه تا مضيق امتداد دارد و به جز نخلة اليمانيه است . وادى از آنجا تا سوله و از سمت‌ديگر تا الريمه امتداد دارد .